Η Ελληνική Επανάσταση του 1821: Από την Πρώιμη Έναρξη έως την Επίσημη Εορτή της 25ης Μαρτίου

Η Ελληνική Επανάσταση του 1821 συνδέεται παραδοσιακά με την 25η Μαρτίου και την κήρυξή της από την Αγία Λαύρα Καλαβρύτων. Ωστόσο, οι ιστορικές έρευνες δείχνουν ότι οι πρώτες ενέργειες ξεκίνησαν νωρίτερα, λόγω εμποδίων και απρόοπτων, με την αρχή του αγώνα να τοποθετείται στις 22 Φεβρουαρίου 1821, όταν ο Αλέξανδρος Υψηλάντης και οι ελληνικές δυνάμεις από την Οδησσό, τη Μακεδονία και την Πελοπόννησο ξεκίνησαν ενέργειες στη Μολδοβλαχία.

Η επανάσταση δεν ήταν ένα ενιαίο ξέσπασμα, αλλά ένα «φυτίλι» που πυροδότησε αλυσιδωτά πολλές εστίες σε όλη την Ελλάδα. Σημαντικά γεγονότα στον ελλαδικό χώρο περιλαμβάνουν:

• 21 Μαρτίου: οι πρώτες μάχες στα Καλάβρυτα.
• 22 Μαρτίου: ο Παλαιών Πατρών Γερμανός ευλογεί τα όπλα στην Πάτρα.
• 23 Μαρτίου: απελευθέρωση της Καλαμάτας από τον Κολοκοτρώνη και τους Μανιάτες.

Κεντρικό ρόλο στη Μάνη είχε η 17η Μαρτίου, όπου ο Κολοκοτρώνης, μαζί με τον Μαυρομιχάλη, οργάνωσε σύσκεψη προεστών και με τη βοήθεια του Παπαφλέσσα κατάφερε να πείσει τον Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη να ξεκινήσει την επανάσταση. Ο Αναστάσης Μαυρομιχάλης συγκρότησε στρατό, ενώ στην Τσίμοβα οι Μανιάτες ύψωσαν το λάβαρο της επανάστασης και ο ιερέας του ναού των Ταξιαρχών ευλόγησε τα όπλα των επαναστατών. Οι όρκοι τους συνοψίζονται στο «Ή Ταν ή επί Τας» και «Νίκη ή Θάνατος».

Η επιλογή της 25ης Μαρτίου ως επίσημης εθνικής εορτής σχετίζεται με τον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου και την ανακήρυξη της ανεξαρτησίας το 1822. Από το 1823 έως το 1837 η εορτή γιορταζόταν την 1η Ιανουαρίου, αλλά το 1838 καθιερώθηκε η 25η Μαρτίου ως ημέρα εθνικής τιμής με Βασιλικό Διάταγμα. Την πρώτη επίσημη εορτή στην Αθήνα, μια ηλικιωμένη γυναίκα, η Αθηναία Λέκα, συμμετείχε με υπερηφάνεια στον χορό, τονίζοντας την προσωπική της θυσία για την ελευθερία της πατρίδας.

Παρά τις λεπτομερείς συζητήσεις για ημερομηνίες και γεγονότα, η χρονολογική ακρίβεια δεν αλλάζει την ουσία: η επανάσταση ήταν ένα σύνθετο, σταδιακό κίνημα που οδήγησε στην ανεξαρτησία της Ελλάδας.