Τρόφιμα: Οι ανατιμήσεις που επιμένουν και πιέζουν το ελληνικό καλάθι

Μπορεί ο πληθωρισμός στα τρόφιμα να παραμένει τους τελευταίους μήνες σε σχετικά χαμηλά επίπεδα, ωστόσο μια σειρά από βασικά προϊόντα του ελληνικού τραπεζιού συνεχίζει να καταγράφει σημαντικές ανατιμήσεις, αισθητά υψηλότερες σε σύγκριση με την υπόλοιπη Ευρώπη.

Χαρακτηριστική είναι η εικόνα στο κρέας και στους ξηρούς καρπούς. Η τιμή του μοσχαρίσιου κρέατος στην Ελλάδα αυξήθηκε σε ετήσια βάση κατά 13,5%, έναντι 6,7% στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Στο σύνολο του νωπού, ψυγείου και κατεψυγμένου κρέατος, η άνοδος διαμορφώθηκε στο 8,5% στην Ελλάδα, όταν στην ΕΕ περιορίστηκε στο 2,2%. Ακόμη μεγαλύτερη είναι η απόκλιση στους ξηρούς καρπούς, με τις τιμές να αυξάνονται κατά 12,3% στη χώρα μας, έναντι μόλις 1,9% στην ευρωπαϊκή αγορά.

Συνολικά, πάντως, η ετήσια μεταβολή των τιμών των τροφίμων στην Ελλάδα ανήλθε στο 0,2%, οριακά χαμηλότερα από το 0,3% που καταγράφηκε στην ΕΕ. Η γενική εικόνα, ωστόσο, κρύβει σημαντικές διαφοροποιήσεις ανά κατηγορία προϊόντων.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η πορεία των γαλακτοκομικών. Τον Αύγουστο, οι τιμές των τυριών στην Ελλάδα αυξήθηκαν κατά 1,5%, την ώρα που στην Ευρωπαϊκή Ένωση μειώθηκαν κατά 2,4%. Αντίστοιχη ήταν η εικόνα και στο γιαούρτι και τα συναφή προϊόντα, όπου καταγράφηκε αύξηση 0,6% στην Ελλάδα, έναντι μείωσης 0,4% στην ΕΕ.

Οι εξελίξεις αυτές αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη σημασία μετά τις νέες ανατιμήσεις, της τάξης του 8% έως 15%, που εφαρμόζονται από την 1η Οκτωβρίου σε σειρά γαλακτοκομικών προϊόντων, επιβαρύνοντας περαιτέρω το ήδη υψηλό κόστος του οικογενειακού καλαθιού.

Στο επίκεντρο των πιέσεων βρίσκεται η αγορά του αιγοπρόβειου γάλακτος. Ο Νίκος Τάχας, εκπρόσωπος Τύπου της Εθνικής Διεπαγγελματικής Οργάνωσης Φέτας και πρόεδρος της Ένωσης Ελληνικών Τυροκομείων, αποδίδει μέρος της αύξησης στην περιορισμένη διαθεσιμότητα γάλακτος, που συνδέεται και με τις ζωονόσους. Όπως αναφέρει, στα νέα συμβόλαια η τιμή αγοράς του πρόβειου γάλακτος αυξάνεται από 1,65 σε 1,90 ευρώ το κιλό.

Η αύξηση του κόστους μεταφέρεται ταχύτερα στην τελική τιμή στα φρέσκα γαλακτοκομικά, καθώς μεσολαβεί μικρό χρονικό διάστημα από τη συλλογή και την επεξεργασία του γάλακτος έως την τοποθέτηση του προϊόντος στο ράφι.

Στην περίπτωση της φέτας, η οποία απαιτεί περίπου τέσσερα κιλά γάλακτος για την παραγωγή ενός κιλού προϊόντος, η αύξηση κατά 25 λεπτά στην τιμή του γάλακτος μεταφράζεται σε περίπου ένα ευρώ επιπλέον κόστος πρώτης ύλης για κάθε κιλό φέτας. Με την προσθήκη των υπόλοιπων λειτουργικών επιβαρύνσεων, ο κ. Τάχας εκτιμά ότι η μέση τιμή λιανικής της φέτας μπορεί να φτάσει περίπου στα 16 ευρώ το κιλό έως το τέλος του έτους, από περίπου 13 ευρώ σήμερα.

Οι συνεχείς ανατιμήσεις φαίνεται, παράλληλα, να επηρεάζουν και τις καταναλωτικές επιλογές. Σύμφωνα με τον κ. Τάχα, η απώλεια αγοραστικής δύναμης οδηγεί τους καταναλωτές σε περιορισμό των αγορών φέτας και σε μεγαλύτερη στροφή προς οικονομικότερες επιλογές, όπως το λευκό τυρί.